به گزارش وبسایت علم ساختمان، این نشست با حضور ۵۰۰ نفر از مسئولان، متخصصان و علاقهمندان به این حوزه، با سخنرانی دکتر علی سلاجقه استاد دانشگاه تهران و معاون سابق رئیس جمهور، دکتر عیسی بزرگزاده سخنگوی صنعت آب کشور، دکتر حجت میانآبادی استادیار دانشگاه تربیت مدرس، مهندس انوش نوری اسفندیاری عضو شورای راهبردی اندیشکده تدبیر آب ایران، مهندس علیرضا دائمی معاون سابق برنامهریزی و امور اقتصادی وزارت نیرو، دکتر هادی قاسمی مشاور معاون آبخیزداری سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری کشور، دکتر اطهره نژادی مشاور عالی وزیر راه و شهرسازی و مدیرگروه مخاطرات محیطزیستی پژوهشکده سوانح طبیعی و دکتر محمدجواد زارعیان رئیس پژوهشکده مطالعات و تحقیقات آب برگزار شد.
سخنرانان این نشست در چارچوب تصمیممحور و تحلیلی، به سه سوال محوری درباره مهمترین گره ساختاری بحران آب ایران، سه تصمیم ملی مشخص، قابل اجرا و اولویتدار در افق پنجساله با قابلیت تغییر معنادار مسیر بحران، و بزرگترین ریسک آب ایران در ده سال آینده پاسخ دادند.
علی سلاجقه استاد دانشگاه تهران و معاون سابق رئیس جمهور، با تأکید بر ضرورت پرداختن جدیتر سیاستگذاران و مسئولان اصلی مدیریت منابع آب کشور به مباحث راهبردی آب، مهمترین چالش بحران آب ایران را نه صرفاً فنی، بلکه ساختاری و چندلایه دانست. وی، عدم اجرای آمایش سرزمین و فقدان مدیریت جامع آبخیزداری در مقیاس ملی را ریشهایترین مانع در مدیریت پایدار منابع آب کشور دانست و اصلاح الگوی کشت متناسب با ظرفیتهای زیستمحیطی هر منطقه، توسعه آموزش و فرهنگسازی عمومی برای اصلاح رفتار مصرف، و استقرار مدیریت جامع آبخیزداری از طریق تدوین و اجرای یک برنامه راهبردی ملی را ازجمله تصمیمهای اولویتدار و قابلاجرای ملی دانست.
عیسی بزرگزاده سخنگوی صنعت آب کشور، بحران آب ایران را پدیدهای تدریجی و انباشتی دانست که ریشه در الگوهای مدیریتی نادرست و تصمیمگیریهای غلط چند دهه گذشته دارد. وی، پیشرفت فناوری، رشد جمعیت و سهولت دسترسی به منابع آب از طریق حفر چاههای عمیق و بهرهگیری از پمپهای برقی، در کنار توسعه کشاورزی معیشتی، کمبازده و پرمصرف آب، فشار بیسابقهای بر منابع آب کشور وارد کرده است و مشکل اصلی بحران فعلی را الگوی مصرف آب، بهویژه در بخش کشاورزی، و نیز ایرادات اساسی در قوانین مدیریتی، نظام برنامهریزی و الگوی توسعه کشور دانست.
حجت میانآبادی استادیار دانشگاه تربیت مدرس، بحران آب ایران را بیش از هر چیز ریشه در چالشهای حکمرانی دانست. وی، تعارض منافع سازمانی، ساختاری و اقتصادی را بزرگترین تهدید امنیت آب کشور دانست و نبود مسئولیتپذیری در نظام حکمرانی آب را یکی از مشکلات اساسی کشور دانست. وی، تعیین تکلیف و رفع تعارض منافع ساختاری و اقتصادی، تعیین یک متولی مشخص برای امنیت آب کشور همراه با اعطای اختیار و الزام به پاسخگویی، و همچنین پرهیز از امنیتیسازی افراطی یا امنیتیزدایی نادرست مسائل آب را ازجمله تصمیمهای ملی اولویتدار دانست.
انوش نوری اسفندیاری عضو شورای راهبردی اندیشکده تدبیر آب ایران، ساختار فعلی مدیریت منابع آب از تمامی ظرفیتهای زیستمحیطی، اجتماعی، اقتصادی و علمی کشور بهصورت یکپارچه و مؤثر بهره نمیبرد. وی، تمرکزگرایی در مدیریت منابع آب، محدودبودن سازوکارهای تعامل اجتماعی و تداوم الگوی توسعه و مصرف پرآببر را ازجمله عوامل تشدیدکننده بحران آب کشور دانست و تغییر مسیر، تمرکززدایی در نظام مدیریت آب، تنوعبخشی به شیوههای تعامل دولت و جامعه برای تقویت همکاری اجتماعی و اصلاح مسیر نظام اقتصادی و توسعه کشور بهسوی الگوهای کمآببر را ازجمله تصمیمهای ملی اولویتدار دانست.
عبدالرضا دائمی معاون سابق برنامهریزی و امور اقتصادی وزارت نیرو، ریشه بحران آب ایران را در ناتوانی نظام مدیریت در سازگار کردن فعالیتهای انسانی با ظرفیتهای طبیعی منابع آب دانست. وی، مدیریت آب در کشور در گذشته ماهیتی بومگرا داشته، اما بهتدریج به مدیریتی سازهگرا و پروژهمحور تبدیل شده است، درحالیکه نیاز امروز کشور، گذار به مدیریت یکپارچه و تطبیقی منابع آب است.
هادی قاسمی مشاور معاون آبخیزداری سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری کشور، ضرورت بازنگری بنیادین در نحوه مواجهه با مسئله آب را تأکید کرد و مدیریت بحران آب کشور را مستلزم شناسایی دقیق مؤلفههایی دانست که این بحران را شکل دادهاند. وی، ادبیات کلاسیک مدیریت آب که بر استحصال، عرضه و فروش آب متمرکز بوده، دیگر پاسخگوی شرایط کنونی نیست و در رویکردهای نوین، آب باید در چارچوب سیستمهای پیچیده اقتصادی، اجتماعی و محیطزیستی مدیریت شود.
اطهره نژادی مشاور عالی وزیر راه و شهرسازی و مدیرگروه مخاطرات محیطزیستی پژوهشکده سوانح طبیعی، ضرورت شفافسازی در نظام تصمیمگیری آب را تأکید کرد و قانون توزیع عادلانه آب را نیازمند بازنگری و اصلاحات ساختاری جدی دانست. وی، چالشهای جدی در تخصیص منابع آب، صدور مجوز برای چاههای غیرمجاز و شکلگیری منافع گروهی در برخی سطوح تصمیمگیری را از عوامل تشدیدکننده بحران آب دانست.
محمدجواد زارعیان رئیس پژوهشکده مطالعات و تحقیقات آب، نقش بنیادین داده و شواهد علمی در مدیریت منابع آب را تأکید کرد و یکی از مهمترین چالشهای ساختاری بحران آب ایران را نبود دادههای دقیق، قابلاطمینان و یکپارچه برای تصمیمگیری دانست. وی، ایجاد زیرساخت دادهای یکپارچه میان دستگاههای مسئول، مبتنی بر پروتکلهای استانداردی نظیر زیرساخت داده مکانی (SDI) و تضمین دسترسی نهادی به دادههای دقیق را پیششرط هرگونه تصمیمگیری مؤثر و اصلاح مسیر مدیریت آب کشور دانست.
منبع: وبسایت مهرنبوز
نظرات کاربران